Πέμπτη, 19 Νοεμβρίου 2015

Τεχνικό Πρόγραμμα του Δήμου Λαμίας, παρατηρήσεις και προτάσεις
(τοποθέτηση κατά τη συζήτηση στην Επιτροπή Διαβούλευσης)


του Στέφανου Σταμέλλου*
Γενικές παρατηρήσεις
 Η συζήτηση για το Τεχνικό Πρόγραμμα δεν μπορεί να γίνεται αποσπασματικά, χωρίς να έχουμε το Ολοκληρωμένο Πλαίσιο Δράσης του Δήμου και χωρίς να γνωρίζουμε τα οικονομικά στοιχεία του προϋπολογισμού για το 2016. Δεν είναι δυνατό επίσης να συζητάμε για νέα έργα χωρίς να μας έχει δοθεί ο πλήρης κατάλογος με τα συνεχιζόμενα έργα, ακόμα κι αυτά της ΔΕΥΑΛ, χωρίς να έχουμε τα έργα που είναι ενταγμένα στο ΕΣΠΑ ή που πρόκειται να ενταχθούν στο νέο, κατάλογο με όλα τα στοιχεία των συνεχιζόμενων έργων, να ξέρουμε δηλαδή σε ποια φάση βρίσκονται, αν προβλέπεται να ολοκληρωθούν και πότε, που θα μας βοηθούσε σε μια πιο τεκμηριωμένη τοποθέτηση.  

Κατά την άποψή μας, στο Τεχνικό Πρόγραμμα πρέπει, με έναν τρόπο, να αποτυπώνεται:

- Η ωρίμανση, από πλευράς μελετών,  νέων έργων για τα οποία θα διεκδικηθεί η ένταξη σε κάποιο χρηματοδοτικό πρόγραμμα.
-  Η ολοκλήρωση των συνεχιζόμενων έργων. Δεν είναι σωστό έργα που έχουν ξεκινήσει και έχουν απορροφήσει αρκετά ποσά να μένουν χρόνια σταματημένα για διάφορους λόγους, διότι είναι επόμενο να απαξιώνονται
- Η απαραίτητη συντήρηση και αναβάθμιση των κοινωνικών υποδομών, όπως είναι οι σχολικές μονάδες, οι παιδικοί σταθμοί, τα ΚΑΠΗ, οι χώροι πολιτισμού και αθλητισμού.
- Η συντήρηση των υποδομών της πόλης: κοινόχρηστοι χώροι, πάρκα και χώροι πρασίνου, πλατείες και οδικό δίκτυο.
- Η αξιοποίηση της ακίνητης δημοτικής περιουσίας και το σύνολο του κτηριακού αποθέματος.

Επίσης, το Τεχνικό Πρόγραμμα πρέπει:
- Να πατά γερά σε πραγματικά δεδομένα και δυνατότητες και, ταυτόχρονα, να μην στερείται ενός οραματικού σχεδιασμού. Δεν μπορεί να συζητάμε μόνο τα έργα ρουτίνας του δήμου, αλλά να συζητάμε και για τις στοχεύσεις. Σε ποιους δηλαδή τομείς πρέπει να δώσουμε προτεραιότητα, έτσι ώστε να μην αναφερόμαστε για απλή διαχείριση και να φαίνεται στην πράξη ποιο είναι  το οραματικό σχέδιο της δημοτικής αρχής για τα επόμενα χρόνια. Απαιτείται με λίγα λόγια η εναρμόνιση και η προσαρμογή του Τεχνικού Προγράμματος στο Επιχειρησιακό Σχέδιο του Δήμου της επόμενης 5ετίας.

- Να εξαντλεί κάθε περιθώριο για την ενίσχυση των υποδομών που αναδεικνύουν το τουριστικό προϊόν του Δήμου και τη Λαμία ως πόλη - τουριστικό προορισμό, για την αναζωογόνηση των χωριών και της υπαίθρου, για την πολιτιστική και αθλητική υποδομή.

- να εξαντλεί κάθε περιθώριο για τον κοινωνικό προσανατολισμό και την οικολογική διάσταση σε κάθε παρέμβαση.

Τα έργα στην εποχή της κρίσης: Στο Τεχνικό Πρόγραμμα του Δήμου για το 2016 δεν μπορεί να μην αποτυπώνονται, έστω αμυδρά, τα στοιχεία της νέας εποχής, της εποχής της κρίσης. Αυτό σημαίνει, κατά τη γνώμη μας, αλλαγή νοοτροπίας και πρακτικών ως προς τα έργα. Στην εποχή της κρίσης θέλουμε έργα που να αποδίδουν πολλαπλάσια, που να δημιουργούν άμεσα και έμμεσα μακροχρόνιες θέσεις εργασίας. Όχι έργα βιτρίνας και έργα χωρίς ιδιαίτερο στόχο και σκοπό, απλά για να γίνονται. Όχι άλλο, ή όχι μόνο, τσιμέντο και άσφαλτο

Συμμετοχικές διαδικασίες και δημόσιος απολογισμός: Η επιτυχία του Τεχνικού Προγράμματος θα είναι ικανοποιητική, αν το κάθε έργο εξασφαλίζει την υποστήριξη της τοπικής κοινωνίας. Πρέπει να ακολουθείται κατάλληλη διαδικασία συμμετοχής των δημοτών και να συγκεντρώνεται η μέγιστη δυνατή συναίνεση στα έργα. Να εξαντλούνται οι συζητήσεις με τους κατοίκους των συνοικιών και των χωριών μέσα από συνελεύσεις και άλλες συμμετοχικές διαδικασίες. Αυτό σημαίνει και εφαρμογή του δημόσιου απολογισμού του Δήμου για κάθε μεγάλο έργο, έστω άνω των 50.000 ευρώ, που υλοποιείται και ολοκληρώνεται.

Σήμερα θα ήταν χρήσιμο να είχαμε μια αναλυτική κατάσταση για τις προτεραιότητες της κάθε Δημοτικής και Τοπικής Κοινότητας, ώστε να φαίνονται ποια αιτήματα από εκείνα που έθεσαν οι δημότες και τα Τοπικά Συμβούλια ικανοποιούνται και σε τι ποσοστό.

Δεν έχουμε δει το στίγμα της νέας δημοτικής αρχής: Είναι σαφέστατο ότι στο νέο Τεχνικό Πρόγραμμα δεν περιλαμβάνεται κάποιο έργο που να δίνει πραγματικά το στίγμα της νέας δημοτικής αρχής, η οποία όφειλε, μετά από 15 μήνες που ανέλαβε την εξουσία, να σχεδιάσει και να δρομολογήσει έργα που θα έδιναν τη δική της πρόταση για το πώς σχεδιάζει να αντιμετωπίσει ως δημοτική αρχή τα σύγχρονα προβλήματα της πόλης και των χωριών. Αντί γι΄ αυτό, βλέπουμε μια από τα ίδια.
- Δεν βλέπουμε στο Τεχνικό Πρόγραμμα καμιά προσπάθεια για αυτοδύναμη οικονομική ανάπτυξη, που να μην βασίζεται ΜΟΝΟ στις κρατικές επιχορηγήσεις και στους δημοτικούς φόρους.
- Δεν υπάρχει κάποιος περαιτέρω σχεδιασμός για ενεργειακή εξοικονόμηση σε κτίρια κι εγκαταστάσεις ή αξιοποίηση δημοτικών κτιρίων για εγκατάσταση φωτοβολταϊκών, έργα στα πλαίσια και του Συμφώνου των Δημάρχων για την Τοπική Βιώσιμη Ενέργεια.
- Δεν αποτυπώνεται κάποια έργο/πρόταση, ούτε στο κεφάλαιο των μελετών, για τη Λαμία – Τουριστικός Προορισμός, όπως δεν φαίνεται ότι ενδιαφέρουν οι προτάσεις για έργα και μελέτες που να σχετίζονται με την αξιοποίηση του Σπερχειού, της Οίτης, του Ηρακλή, του Γοργοποτάμου, των Λουτρών Υπάτης. Σε όλο το Τεχνικό Πρόγραμμα δεν υπάρχει καν το όνομα «Λουτρά Υπάτης», που σημαίνει ότι η λουτρόπολη δεν έχει ανάγκες (ενώ ο Φραντζής αναφέρεται τουλάχιστον τέσσερεις φορές…).
- Δεν αποτυπώνεται κανένα έργο/πρόταση, ούτε καν στο κεφάλαιο των μελετών, για τον πολιτισμό και τις υποδομές του πολιτισμού.
- Δεν αποτυπώνεται κανένα έργο/πρόταση για το περιβάλλον, θεωρώντας ίσως ότι το περιβάλλον δεν αποτελεί παράγοντα ανάπτυξης και ποιότητας ζωής, αλλά πάντα είναι ο φτωχός συγγενής.
- Στον αθλητισμό εξαντλούμαστε στα γήπεδα 5Χ5 - έτσι που να δημιουργείται η εντύπωση ότι εγκαταλείπονται τα κανονικά γήπεδα ποδοσφαίρου και ερχόμαστε στη φάση των 5Χ5 και του πλαστικού χλοοτάπητα, που οι διάφοροι ντίλερς μας προτείνουν - ενώ δεν γίνεται καμιά αναφορά στις μεγάλες ελλείψεις στην πόλη, όπως και στα ανοιχτά πάρκα γυμναστικής, που θεωρούμε απαραίτητα σήμερα στα πλαίσια της πρόληψης υγείας. Θα ήταν καλό να γίνει συζήτηση, κατά Δημοτική Ενότητα έστω, ποια γήπεδα χρειαζόμαστε και με ποια προτεραιότητα, ώστε να καλύπτονται οι ανάγκες και όχι οι αισθητικές ανάγκες του κάθε χωριού… Πολλά γήπεδα, ενώ στο παρελθόν είχαν δοθεί αρκετά χρήματα για συντήρηση, σήμερα είναι εγκαταλειμμένα στα χειρότερά τους χάλια.

Έργα με αρνητική εμπειρία, προς αποφυγή: Για να μην θεωρούνται αυτά υπερβολές, να θυμηθούμε μόνο κάποια από τα έργα της προηγούμενης Δημοτικής Αρχής, που έγιναν ή ξεκίνησαν και δεν ολοκληρώθηκαν ποτέ ή μελετήθηκαν και ακυρώθηκαν στην πορεία - και μιλάμε για σπατάλη εκατομμυρίων - γιατί δεν υπήρχε ολοκληρωμένος σχεδιασμός και σωστή αξιολόγηση των στοιχείων και ιεράρχηση των αναγκών:
- Το Κλειστό Κολυμβητήριο, η Ηλεκτρική Σκάλα στην Αγίου Νικολάου, ο Λόφος Μιχαήλ και Γαβριήλ (έγινε η ανάπλαση ξοδεύοντας 500.000 ευρώ για να μείνει φραγμένος και κλειστός με παράνομο φράκτη 2 μέτρων), Τα τέσσερα κοντέινερ της κομποστοποίησης, το Ρολόι στην Καρπενησίου,  η «αξιοποίηση» της Δημοτικής Αγοράς, η Πισίνα του ΤΕΙ, το Στέγαστρο στην Πλατεία Λαού, το Ευρυζωνικό Δίκτυο στη Λαμία (δαπανήθηκαν πολλά εκατομμύρια με ελάχιστη αξιοποίηση), η παρακολούθηση των καιρικών φαινομένων στο εθνικό δίκτυο ή «Ολοκληρωμένο Πολυκαναλικό Σύστημα Διαχείρισης & Παρακολούθησης Συνθηκών Κίνησης κλπ»
Αλλά και τα «μεγάλα έργα», που ανακοινώθηκαν με τυμπανοκρουσίες, με υποσχέσεις και μεγάλες προσδοκίες παρουσία υπουργών κλπ, όπως η μεγάλη Αγροτική Επένδυση στη Ροδίτσα και η Μονάδα παραγωγής ενέργειας με βιοκαύσιμα στο Μοσχοχώρι

Θα μπορούσαν όμως να ενταχθούν έργα στο νέο Τεχνικό Πρόγραμμα όπως: Η ανάπλαση της Παλιάς Δεξαμενής Λαμίας, η ανάδειξη του Ξηριά, ο φάκελος της γέφυρας του Γοργοποτάμου, η αξιοποίηση και η ανάδειξη του ονόματος του Ηρακλή, τα παλιά μονοπάτια σε κάθε ορεινό χωριό, η ανάδειξη της παραποτάμιας περιοχής του Σπερχειού κλπ

Δεν γίνεται καμιά αναφορά στους ρομά και στην Καμηλόβρυση. Τι θα γίνει άραγε;

Πολυμετοχική εταιρεία λαϊκής βάσης: Προτείνουμε, στα πλαίσια της ανάπτυξης κάποιων επιμέρους δυνατοτήτων, να μελετηθεί η δυνατότητα ίδρυσης μιας πολυμετοχικής εταιρείας λαϊκής βάσης με άξονα την Οίτη, στην οποία να συμμετέχει ο Δήμος με ένα ποσοστό που να του επιτρέπει ο νόμος.
Θεωρούμε επίσης ότι η Μονομετοχική Ανώνυμη εταιρεία του Δήμου δεν εξαντλεί τα περιθώρια της λειτουργίας της, αλλά αρκείται μόνο στη λειτουργία και διαχείριση του υπόγειου γκαράζ της Λεωνίδου και αυτό στα όρια της βιωσιμότητάς του.

Ερωτήματα:
-          Πού βρίσκεται το έργο των Νταμαριών Μεγάλης Βρύσης και της μεταφοράς των Υπηρεσιών Καθαριότητας και του όρχου των αυτοκινήτων
-          Σε ποιο στάδιο βρίσκεται η υπόθεση της Σύμβασης με την ΕΤΑ και τον ΕΟΤ για τα Λουτρά Καλλιδρόμου, τα Ψωρονέρια
-          Τι φοβούμαστε και βάζουμε στο Τεχνικό Πρόγραμμα 25.000 € για περίφραξη του περίφημου Κλειστού Κολυμβητηρίου; Να μην μας «πάρουν» τα θεμέλια;
-          Γιατί στα ανταποδοτικά έργα, που σχετίζονται με τα ανταποδοτικά τέλη, δεν προβλέπεται τίποτα να γίνει από τον προϋπολογισμό του Δήμου; Περιμένουμε όλες τις χρηματοδοτήσεις από το Υπουργείο ή δεν υπάρχουν απαραίτητα έργα;

Τέλος, σε ό,τι αφορά στα ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΑ ΕΡΓΑ, κατά την άποψή μας για να μπορεί να έχει κανείς μια πλήρη εικόνα για τα έργα που είναι σε εξέλιξη, ο πίνακας των έργων πρέπει να περιλαμβάνει τα εξής:
-          Τίτλος έργου – περιγραφή
-          Δημ Ενότητα που αφορά το έργο
-          Πρόγραμμα Χρηματοδότησης
-          Προϋπολογισμός Μελέτης
-          Δημοπράτηση ή ανάθεση
-          Ανάδοχος
-          Ποσοστό έκπτωσης
-          Προϋπολογισμός σύμβασης
-          Ημερομηνία σύμβασης
-          Επιβλέπων
-          Ημερομηνία λήξης του έργου
-          Παρατάσεις
-          Λογαριασμοί
-          Πληρωμές
-          Υπόλοιπο


* εκπρόσωπος της “ΜΑΛΙΑΚΟΣ SOS
στην Επιτροπή Διαβούλευσης Δήμου Λαμίας